Seksual münasibət insanın fiziki və emosional həyatının vacib hissəsidir, lakin bəzi insanlar üçün seks zamanı ağrı problemi intim həyatı xeyli çətinləşdirə bilər. Bu narahatlıq həm qadınlarda, həm də kişilərdə müşahidə olunsa da, xüsusilə qadınlarda cinsi əlaqə ağrısı daha geniş yayılıb. Bəzən insanlar bu vəziyyəti normal hesab edir və illərlə susurlar, halbuki cinsi sağlamlıq problemləri vaxtında araşdırılsa, böyük əksəriyyəti uğurla müalicə olunur. Seks zamanı yaranan ağrının əsl səbəbini anlamaq üçün müxtəlif amillərə baxmaq lazımdır. Bunların arasında cinsi əlaqə zamanı ağrı, cinsi əlaqə zamanı narahatlıq, cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı kimi əlamətlər, eləcə də psixoloji faktorlar mühüm rol oynayır.
Bəzi hallarda ağrı fiziki səbəblərdən qaynaqlanır: vajinal ağrı səbəbləri, iltihabi ginekoloji xəstəliklər, cinsi yolla keçən infeksiyalar, infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı, pelvik ağrı və seks, hətta hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı bu narahatlığın mənbəyi ola bilər. Digər hallarda isə emosional faktorlar, xüsusilə psixoloji səbəblərlə seks zamanı ağrı, cinsi əlaqə zamanı qorxu və stress, pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyi, vaginizm və cinsi əlaqə qorxusu ağrının əsas tetikleyicisidir.
Seks zamanı yanma, sancı və kəsici hisslər yaşayanlar çox vaxt “cinsi əlaqə zamanı ağrı nə üçün yaranır?”, “ilk cinsi əlaqədə ağrı normaldırmı?”, “seks zamanı ağrı üçün hansı həkimə getmək?” kimi suallarla qarşılaşırlar. Bu sualların cavabı isə şəxsdən-şəxsə dəyişə bilər, çünki bəzilərində quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı, bəzilərində isə ginekoloji xəstəliklər və cinsi ağrı əlaqəsi ön plandadır.
Müalicə yalnız bir simptomu aradan qaldırmağa yox, problemin kökünə enməyə yönəlməlidir. Bu zaman vajinal quruluq üçün lubrikantlar, cinsi terapiya və psixoloji dəstək, uyğun tibbi müalicələr və cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemlərinin həlli böyük rol oynayır. Bütün bu yanaşmalar birləşdikdə, seks zamanı ağrı effektiv şəkildə nəzarət altına alınır və sağlam cinsi həyat bərpa olunur.
Ağrılı Seks (Disparuniya) Nədir?
Ağrılı seks tibbi dildə disparuniya adlanır və cinsi əlaqə zamanı, əvvəlində və ya sonrasında yaranan davamlı narahatlıq, sancı, yanma və kəsici hisslərlə xarakterize olunur. Cütlüklərin çoxu bu vəziyyətlə qarşılaşmalarına baxmayaraq, utanma, qorxu və məlumat çatışmazlığı səbəbindən həkimə müraciət etməkdən çəkinir. Halbuki cinsi əlaqə zamanı ağrı və ya ümumilikdə seks zamanı ağrı heç vaxt normal hesab olunmamalıdır. Bu simptom, həm fiziki, həm psixoloji, həm də münasibət yönümlü bir problemin göstəricisi ola bilər.
Disparuniya həm qadınlarda, həm də kişilərdə rast gəlinir. Qadınlarda daha çox qadınlarda cinsi əlaqə ağrısı, kişilərdə isə kişilərdə cinsi əlaqə ağrısı şəklində özünü göstərir. Xəstələrin böyük bir qismində ağrı yalnız müəyyən vaxtlarda və müəyyən pozalarda ortaya çıxa bilər. Lakin bəzi hallarda cinsi əlaqə zamanı narahatlıq daimi olur və cinsi həyatı tamamilə çətinləşdirir.
Ağrının yaranma səbəbləri genişdir. Tibbi səbəblər arasında vajinal ağrı səbəbləri, iltihabi ginekoloji xəstəliklər, cinsi yolla keçən infeksiyalar, infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı, pelvik ağrı və seks kimi faktorlar xüsusi yer tutur. Hormonal dəyişikliklər zamanı baş verən problemlər də vacibdir. Menopauza, laktasiya dövrü və bəzi xəstəliklər nəticəsində estrogen səviyyəsinin azalması hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı şikayətini artırır. Bu hallarda quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı daha da kəskinləşə bilər və vajinal quruluq üçün lubrikantlar olmadan cinsi əlaqə demək olar ki, mümkün olmur.
Tibbi səbəblərdən başqa, psixoloji faktorlar da əhəmiyyətli yer tutur. Məsələn, keçmiş travmalar, zorakı təcrübələr, mənfi cinsi tərbiyə və partnyorla ünsiyyət problemləri psixoloji səbəblərlə seks zamanı ağrı yarada bilər. Bu zaman bədən qorxuya cavab olaraq qeyri-ixtiyari şəkildə sıxılır və pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyi artır. Bu hal xüsusən vaginizm və cinsi əlaqə qorxusu yaşayan qadınlarda daha güclü şəkildə hiss olunur.
Disparuniya həm də münasibət problemlərindən qaynaqlana bilər. Əgər tərəflər arasında emosional məsafə varsa, mübahisələr tez-tez baş verirsə və ya cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemləri mövcuddursa, bədən bu gərginliyi fiziki ağrı ilə əks etdirə bilər. Bu zaman cinsi terapiya və psixoloji dəstək böyük rol oynayır.
Xəstələrin çoxu həkimə müraciət etmədən əvvəl “cinsi əlaqə zamanı ağrı nə üçün yaranır?”, “ilk cinsi əlaqədə ağrı normaldırmı?”, “seks zamanı ağrı üçün hansı həkimə getmək lazımdır?” kimi suallar verir. Bu sualların cavabı şəxsdən-şəxsə dəyişsə də, hər halda mütəxəssis müayinəsi vacibdir. Bir çox hallarda ultrasəs müayinəsi, analizlər və ginekoloq müayinəsi və diaqnoz vasitəsilə səbəb aydınlaşdırılır.
Nəticədə, disparuniya çoxşaxəli bir problemdir və yalnız bir simptom kimi deyil, ümumi bir cinsi sağlamlıq problemləri çərçivəsində dəyərləndirilməlidir. Tibbi, psixoloji və münasibət yönümlü səbəblər birlikdə araşdırıldıqda, problemi tam şəkildə həll etmək mümkündür və sağlam cinsi həyat yenidən bərpa oluna bilər.
Seks Zamanı Ağrıya Səbəb Olan Amillər
Seks zamanı ağrı çoxşaxəli bir problemdir və müxtəlif fiziki, hormonal, psixoloji və münasibət yönümlü səbəblərdən qaynaqlana bilər. İnsanların böyük bir hissəsi bu vəziyyəti dərhal “adi bir hal” kimi qəbul edir, halbuki seks zamanı ağrı və ya ümumilikdə cinsi əlaqə zamanı ağrı heç vaxt normal sayılmır. Bu narahatlığın arxasında çox zaman ciddi və ya diqqət tələb edən faktorlar gizlənə bilər. Bu səbəbləri doğru müəyyənləşdirmək sağalma prosesinin ən mühüm addımıdır.
Ən çox rast gəlinən tibbi səbəblərdən biri vajinal ağrı səbəbləri ilə əlaqədardır. Vaginal quruluq, selikli qişanın nazilməsi, çatlaması və elastikliyinin azalması kimi hallar qadınlarda ağrıya səbəb olur. Xüsusilə menopauza, doğuş sonrası dövr və hormonal dəyişikliklər zamanı hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı daha çox yaşanır. Bu zaman quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı qaçılmaz olur və sürtünmə artır. Bu kimi hallarda vajinal quruluq üçün lubrikantlar qısa müddətli rahatlıq versə də, əsas hormonal balansın bərpası vacibdir.
İnfeksiyalar da çox yaygın səbəblər arasındadır. Xlamidiya, göbələk infeksiyası, bakterial vaginoz və digər cinsi yolla keçən infeksiyalar həm qadınlarda, həm də kişilərdə narahatlıq yaradır. Bu zaman cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı, qaşınma, qızartı və pis qoxulu axıntı kimi şikayətlər müşahidə edilir. Müalicə olunmadıqda infeksiya yuxarı genital orqanlara keçərək pelvik ağrı və seks əlaqəsini daha da gücləndirir. Bu da ciddi ağrılarla müşayiət olunan infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı yaradır.
Pelvik orqanlarla bağlı struktur problemləri də nəzərə almaq lazımdır. Endometrioz, yumurtalıq kistləri, kiçik çanaqda yapışıqlıqlar, poliplər və digər ginekoloji xəstəliklər və cinsi ağrı əlaqəsi bu mövzuda mühüm rol oynayır. Bu xəstəliklər zamanı ağrı yalnız cinsi əlaqə zamanı deyil, menstruasiya və ya gündəlik fəaliyyətlər zamanı da artmış ola bilər. Bu səbəblər qadınlarda qadınlarda cinsi əlaqə ağrısı şikayətini daha da şiddətləndirir.
Psixoloji faktorlar da unudulmamalıdır. Bir çox halda psixoloji səbəblərlə seks zamanı ağrı fiziki səbəblər qədər təsirlidir. Keçmiş travmalar, zorakı təcrübələr, mənfi cinsi tərbiyə və ya partnyorla anlaşmazlıqlar bədənin qoruma məqsədilə qeyri-ixtiyari şəkildə sıxılmasına səbəb olur. Bu zaman pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyi artır və giriş çətinləşir. Bu hallar xüsusilə vaginizm ve cinsi əlaqə qorxusu yaşayan qadınlarda özünü göstərir və belə qadınlar hətta yaxınlıq cəhdindən əvvəl belə ciddi cinsi əlaqə zamanı qorxu və stress yaşayırlar.
Kişilərdə isə kişilərdə cinsi əlaqə ağrısı adətən prostat xəstəlikləri, infeksiya, dəri həssaslığı və anatomik problemlərlə əlaqədardır. Həm kişilərdə, həm də qadınlarda münasibət yönümlü faktorlar, yəni cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemləri ağrını daha da artırır. Partnyorla emosional uzaqlıq bədənin gərginləşməsinə, bununla da ağrının artmasına səbəb olur.
Nəticə olaraq, seks zamanı yaranan ağrının səbəbləri çox genişdir və hər birinin müalicəsi fərqli yanaşma tələb edir. Tibbi, hormonal və psixoloji istiqamətlər birlikdə araşdırıldıqda cinsi sağlamlıq problemlərinin köklü həlli mümkündür.
Seks zamanı ağrı kimlərdə olur?
Seks zamanı ağrı yaş, cins, təcrübə və münasibət fərqi olmadan hər kəsdə müşahidə oluna bilən bir problemdir. Bir çox insan bu narahatlığı “yalnız qadınlara xas hal” kimi görür, lakin həqiqətdə həm qadınlar, həm də kişilər seks zamanı ağrı və ya ümumilikdə cinsi əlaqə zamanı ağrı şikayəti yaşayır. Ağrının rastgəlmə tezliyi hər qrupda fərqlidir və bunun səbəbləri də müxtəlif ola bilər.
Qadınların böyük qismi həyatlarının hansısa mərhələsində qadınlarda cinsi əlaqə ağrısı yaşayır. Xüsusilə gənc qadınlarda ilk təcrübədə hiss edilən narahatlıq çox vaxt “ilk cinsi əlaqədə ağrı normaldırmı?” sualına səbəb olur. Hər nə qədər müəyyən gərginlik normal sayılsa da, kəsici, yandırıcı və davamlı ağrı heç vaxt normal deyil. Bu ağrının səbəbi vaginizm və cinsi əlaqə qorxusu, pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyi və ya psixoloji səbəblərlə seks zamanı ağrı ola bilər. Bəzi qadınlarda isə qorxu və panik mexanizmləri bədənin girişə icazə verməməsinə səbəb olur ki, bu da şiddətli ağrı ilə nəticələnir.
Reproduktiv yaşdakı qadınlarda ağrının tibbi səbəbləri də geniş yayılıb. Vajinal ağrı səbəbləri, cinsi yolla keçən infeksiyalar, iltihabi ginekoloji xəstəliklər, selikli qişanın zədələnməsi və ya quruluq kimi problemlər burada mühüm rol oynayır. Menopauza dövrünə yaxınlaşan və ya artıq bu mərhələyə daxil olan qadınlarda estrogen səviyyəsinin azalması hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı şikayətini artırır. Bu qadınlarda quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı daha kəskin olur və çox vaxt vajinal quruluq üçün lubrikantlar istifadə edilmədikdə ağrı qaçınılmaz olur.
Pelvik nahiyədə struktur problemlər yaşayan qadınlar da yüksək risk qrupuna daxildir. Endometrioz, kistlər, yapışıqlıqlar və digər ginekoloji xəstəliklər və cinsi ağrı əlaqəsi şəraitində pelvik ağrı və seks arasında güclü əlaqə yaranır. Bu hallarda ağrı yalnız cinsi əlaqə zamanı deyil, menstruasiya və gündəlik aktivlik zamanı da artır.
Kişilərdə isə kişilərdə cinsi əlaqə ağrısı çox zaman infeksiyalar, sünnət izləri, prostat problemləri, dərinin həssaslığı və ya psixoloji faktorlarla bağlı olur. Onlarda da infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı, cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı və digər cinsi sağlamlıq problemləri geniş yayılıb. Bu səbəblə ağrı yalnız qadınların problemi deyil; kişilər də eyni şəkildə həkim müayinəsinə ehtiyac duyurlar.
Münasibətlər kontekstində isə həm qadınlarda, həm kişilərdə cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemləri ağrının yaranmasına şərait yarada bilər. Partnyorlar arasında emosional gərginlik, anlaşmazlıq və ya yetərli yaxınlığın olmaması bədənin avtomatik olaraq sıxılmasına və cinsi əlaqə zamanı narahatlıq yaranmasına səbəb olur. Bu proses, bəzən fiziki səbəblərdən daha güclü təsir göstərir.
Bütün bu amillər birlikdə göstərir ki, seks zamanı ağrı hər kəsdə görülə bilər və səbəbləri çoxşaxəlidir. Əsas məsələ ağrını “keçər” deyib gözləmək deyil, vaxtında müayinədən keçmək və səbəbi düzgün müəyyənləşdirməkdir. Qadın və ya kişi olmasından asılı olmayaraq, ağrı varsa, bu artıq bir siqnaldır və mütəxəssis tərəfindən araşdırılmalıdır.
Seks zamanı ağrı üçün necə diaqnoz qoyulur?
Seks zamanı ağrının səbəbini düzgün müəyyənləşdirmək müalicənin ən vacib mərhələsidir. Çünki seks zamanı ağrı və ya ümumilikdə cinsi əlaqə zamanı ağrı bir çox müxtəlif faktordan qaynaqlana bilər və səbəb aydınlaşdırılmadan effektiv müalicə mümkün deyil. Diaqnostika prosesi həm fiziki, həm hormonal, həm də psixoloji yanaşmaların birləşdiyi kompleks bir qiymətləndirmə tələb edir.
İlk addım ətraflı anamnez toplanmasıdır. Həkim pasiyentdən ağrının nə vaxt başladığını, hansı anlarda artdığını, cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı kimi əlavə şikayətlərin olub-olmadığını, cinsi əlaqə zamanı narahatlıq və ya psixoloji gərginlik yaşayıb-yaşamadığını soruşur. Bununla yanaşı, əvvəlki doğuşlar, əməliyyatlar, istifadə olunan dərmanlar və hormonal vəziyyət haqqında məlumat alınır. Pasiyentin özünün “cinsi əlaqə zamanı ağrı nə üçün yaranır?” sualına verdiyi təsvirlər həkim üçün çox dəyərlidir.
Daha sonra fiziki müayinə mərhələsi başlayır. Qadınlarda ginekoloq müayinəsi və diaqnoz zamanı xarici genital orqanlar, vajina və uşaqlıq boynu diqqətlə yoxlanılır. Bu zaman vajinal ağrı səbəbləri olan çatlar, yaralar, infeksiya əlamətləri, iltihabi dəyişikliklər aşkar edilə bilər. Uşaqlıq və yumurtalıqların vəziyyəti ultrasound (USM) vasitəsilə qiymətləndirilir və pelvik ağrı və seks əlaqəsi yarada biləcək endometrioz, kistlər və yapışıqlıqlar araşdırılır. Lazım gələrsə, hormonal testlər, mədəniyyət analizləri və infeksiya testləri aparılır. Cinsi yolla keçən infeksiyalar çox vaxt infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı yaratdığı üçün laborator analizlər mütləqdir.
Kişilərdə diaqnostika uroloq tərəfindən aparılır. Cinsiyyət orqanı, prostat vəzi müayinə edilir, infeksiya və iltihab ehtimalını müəyyənləşdirmək üçün analizlər tələb olunur. Bu, kişilərdə cinsi əlaqə ağrısı yaşayan pasiyentlər üçün mühüm addımdır.
Diaqnostikanın xüsusi hissəsi psixoloji qiymətləndirmədir. Bir çox pasiyentdə ağrının səbəbi fiziki olsa da, psixoloji səbəblərlə seks zamanı ağrı daha geniş yayılmışdır. travmalar, qorxu, əsəbilik və ya cinsi əlaqə zamanı qorxu və stress bədəndə qeyri-ixtiyari sıxılma yaradır. Bu isə pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyini artıraraq ağrını daha güclü edir. Xüsusilə vaginizm və cinsi əlaqə qorxusu olan qadınlarda psixoloji qiymətləndirmə mütləq aparılmalıdır.
Münasibət problemləri də diaqnostikanın əhəmiyyətli hissəsidir. Əgər cütlük arasında emosional məsafə, güvənsizlik və ya cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemləri varsa, bu da ağrının yaranmasına təsir edə bilər. Həkim və ya seks terapevti bu halları aşkarlayaraq müvafiq yönləndirmə edir.
Bəzi pasiyentlər uyğun həkimə müraciət etməkdə tərəddüd edirlər və “seks zamanı ağrı üçün hansı həkimə getmək lazımdır?” sualını verirlər. Qadınlar üçün ilk ünvan ginekoloq, kişilər üçün uroloq və ya androloqdur.
Nəticə olaraq, diaqnoz prosesi yalnız bir simptomun deyil, bütövlükdə cinsi sağlamlıq problemlərinin qiymətləndirilməsinə əsaslanır. Fiziki, infeksion, hormonal və psixoloji faktorlar birlikdə araşdırıldıqda, seks zamanı ağrının səbəbi tam şəkildə müəyyənləşdirilir və effektiv müalicə planı hazırlanır.
Seks zamanı ağrını necə müalicə etmək olar?
Seks zamanı ağrının müalicəsi onun səbəbinə görə dəyişir. Ağrı müxtəlif fiziki, hormonal, psixoloji və münasibət yönümlü amillərdən qaynaqlana bildiyinə görə, müalicə də çoxşaxəli olmalıdır. Ümumi məqsəd yalnız simptomları aradan qaldırmaq deyil, ağrının kök səbəbini müəyyənləşdirərək tam şəkildə sağalmağa nail olmaqdır. Çünki seks zamanı ağrı və ya ümumi şəkildə cinsi əlaqə zamanı ağrı müalicə olunmadıqda münasibətlərə, özünəinam hissinə və cinsi həyata mənfi təsir göstərməyə davam edir.
Əgər ağrı infeksiya ilə əlaqəlidirsə, ilk addım infeksiyanın aradan qaldırılmasıdır. Cinsi yolla keçən infeksiyalar, göbələk, bakterial vaginoz və digər iltihablar həm qadınlarda, həm də kişilərdə cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı yarada bilər. Bu zaman həkim tərəfindən uyğun antibiotiklər, göbələk əleyhinə və antiviral preparatlar təyin olunur. İnfeksiya təkrar geri qayıtmaması üçün partnyorun da eyni zamanda müalicə alması vacibdir. Beləliklə, infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı tamamilə aradan qaldırıla bilər.
Hormonal dəyişikliklərlə əlaqəli hallarda, xüsusilə menopauza və doğuş sonrası dövrlərdə hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı geniş yayılıb. Estrogen səviyyəsinin azalması vaginal toxumanı qurudur və nəticədə quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı yaranır. Bu hallarda lokal estrogen kremləri, hormon tənzimləyici terapiyalar və vajinal quruluq üçün lubrikantlar böyük rahatlıq gətirir. Lubrikantlar sürtünməni azaldır və cinsi əlaqəni daha rahat və ağrısız edir.
Pelvik əzələ gərginliyi ilə bağlı ağrılarda, xüsusilə pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyi və ya vaginizm və cinsi əlaqə qorxusu zamanı fizioterapiya və pelvik döşəmə məşqləri çox təsirlidir. Biofeedback, manual terapiya və relaksasiya texnikaları vasitəsilə əzələlərin düzgün işləməsi öyrədilir. Bununla yanaşı, həkim bəzən vagina genişləndiricilərindən istifadə etməyi də tövsiyə edə bilər ki, bu, əzələlərin qeyri-ixtiyari sıxılmasının qarşısını alır.
Psixoloji səbəblərlə bağlı müalicələr də çox önəmlidir. Bir çox pasiyentdə psixoloji səbəblərlə seks zamanı ağrı fiziki problemlərdən daha güclü ola bilər. Travmatik təcrübələr, mənfi inanclar və cinsi əlaqə zamanı qorxu və stress ağrı mexanizmini gücləndirir. Bu halda cinsi terapiya və psixoloji dəstək müalicənin əsas hissəsi olur. Seks terapeutu pasiyentin düşüncə modelini, qorxularını və münasibət alanındakı blokajları aşmağa kömək edir.
Münasibət problemləri kontekstində isə cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemləri də mütləq nəzərə alınmalıdır. Partnyorlar arasında ünsiyyətin gücləndirilməsi, emosional yaxınlığın artırılması və qarşılıqlı hörmətin formalaşdırılması ağrının azalmasına birbaşa təsir edir. Çünki gərgin münasibət bədənin təbii olaraq sıxılmasına və cinsi əlaqə zamanı narahatlıq yaranmasına səbəb ola bilər.
Bəzi hallarda həkim ev şəraitində görülə biləcək tədbirləri də tövsiyə edir. İsti kompreslər, rahatladıcı duş, düzgün pozaların seçilməsi, yavaş və qarşılıqlı anlaşmaya əsaslanan yaxınlıq seks zamanı ağrının ev şəraitində yüngülləşdirilməsi üçün faydalıdır. Lakin bunlar yalnız dəstəkdir, əsas müalicə həkim tərəfindən müəyyən olunmalıdır.
Nəticə etibarilə, seks zamanı ağrını müalicə etmək mümkündür. Bunun üçün səbəbi düzgün müəyyən etmək, həkimə vaxtında müraciət etmək və tibbi, psixoloji və münasibət yönümlü yanaşmaları birlikdə tətbiq etmək kifayətdir.
Seks zamanı ağrı (Disparuniya) haqqında tez-tez verilən suallar
Seks zamanı ağrı və yanmanın səbəbləri nələrdir?
Seks zamanı yanma və ağrı hissi həm qadınlarda, həm də kişilərdə müşahidə oluna bilər və bunun arxasında müxtəlif tibbi və psixoloji səbəblər dayanır. Ən geniş yayılmış səbəb cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı ilə özünü göstərən cinsi yolla keçən infeksiyalar və digər iltihabi proseslərdir. Göbələk infeksiyası, bakterial vaginoz, herpes və digər mikroblar selikli qişanın həssaslığını artırır və nəticədə infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı yaranır. Buna çox vaxt qaşınma, qızartı, pis qoxu və axıntı da qoşulur.
Qadınlarda vajinal ağrı səbəbləri sırasında quruluq və selikli qişanın nazilməsi də mühüm yer tutur. Xüsusilə menopauza dövründə və hormonal dəyişikliklər zamanı hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı daha çox yaşanır. Bu hallarda quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı qaçınılmaz olur və vajinal quruluq üçün lubrikantlar sürtünməni azaltmadıqda ağrı daha da şiddətlənir.
Seks zamanı olan ağrıları evdə necə müalicə etmək olar?
Seks zamanı ağrı yaşayan bir çox insan ev şəraitində ağrını azaldacaq tədbirlər axtarır. Düzgün üsullar seçildikdə ağrını yüngülləşdirmək mümkündür, lakin yenə də seks zamanı ağrı və ya cinsi əlaqə zamanı ağrı kimi şikayətlərin kök səbəbini müəyyənləşdirmədən tam sağalma gözlənilə bilməz. Buna baxmayaraq, bəzi sadə üsullar seks zamanı ağrının ev şəraitində yüngülləşdirilməsi üçün təsirlidir.
Əgər problem quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı ilə bağlıdırsa, ilk addım keyfiyyətli vajinal quruluq üçün lubrikantlar istifadə etməkdir. Sürtünməni azaltmaq üçün su əsaslı lubrikantlar həm qadınlarda, həm də kişilərdə rahatlıq yaradır. Lubrikantlarla yanaşı, uzunmüddətli və diqqətli ön sevişmə vaginal toxumanın daha yaxşı nəmlənməsinə kömək edir.
Seks zamanı qanaxmaya səbəb olan nədir?
Seks zamanı qanaxma bir çox insan üçün qorxuducu ola bilər, lakin səbəblər hər zaman ciddi olmaya da bilər. Bununla belə, seks zamanı ağrı və qanaxma birlikdə müşahidə olunursa, bu vəziyyət daha diqqətli araşdırılmalıdır. Ən çox rast gəlinən səbəblərdən biri vaginal selikli qişanın zədələnməsi və quruluqdur. Xüsusilə quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı yaşayan qadınlarda selikli qişa daha həssas olur və cüzi təzyiqlə belə qanaya bilər. Bu hallarda vajinal quruluq üçün lubrikantlar sürtünməni azaltmadıqda qanaxma daha çox təkrarlana bilər.
Qanaxmanın digər yayğın səbəbləri arasında iltihabi ginekoloji xəstəliklər, poliplər, uşaqlıq boynu eroziyası və hormonal dəyişikliklər var. Menopauza dövründə estrogenin azalması nəticəsində selikli qişanın nazilməsi hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı ilə yanaşı qanaxmaya da gətirib çıxara bilər.
Seks zamanı ağrının qarşısını almaq üçün nə etmək lazımdır?
Seks zamanı ağrının qarşısını almaq üçün ən vacib addım əsas səbəbi müəyyənləşdirərək ona uyğun önləyici tədbirlər görməkdir. Çünki seks zamanı ağrı və ya ümumilikdə cinsi əlaqə zamanı ağrı müxtəlif amillərin təsiri ilə ortaya çıxa bilər və hər bir səbəbə fərqli yanaşma tələb olunur. Əvvəlcə intim gigiyena qaydalarına diqqət edilməli, qıcıqlandırıcı sabunlar, kimyəvi tərkibli məhsullar və sintetik alt paltarlarından uzaq durulmalıdır. Bu maddələr selikli qişanın həssaslığını artıraraq cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı yarada bilər.
Qadınlarda ən geniş yayılmış səbəblərdən biri quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı olduğu üçün, cinsi münasibət zamanı kifayət qədər hazırlıq və ön sevişmə çox əhəmiyyətlidir. Bundan əlavə, keyfiyyətli vajinal quruluq üçün lubrikantlar istifadə etmək sürtünməni azaldır və toxumaların zədələnməsinin qarşısını alır. Hormonal dəyişiklik dövründə isə estrogen səviyyəsinin azalması hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı riskini artırır, buna görə də həkim tərəfindən təyin olunan hormonal terapiyaya əməl etmək ağrını əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər.
Pelvik nahiyədə əzələ gərginliyi yaşanırsa, isti duş, masaj və fasiləsiz rahatladıcı nəfəs məşqləri pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyini azaldır. Psixoloji faktorlar da mühüm rol oynadığı üçün cinsi əlaqə zamanı qorxu və stressin azaldılması məqsədilə partnyorla açıq ünsiyyət qurmaq və emosional yaxınlığı gücləndirmək vacibdir.
Eyni zamanda, tərəflər arasında anlaşmazlıq və cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemləri varsa, münasibət üzərində işləmək ağrının qarşısını almaqda həlledici rol oynayır. Nəhayət, davamlı və izah olunmayan ağrılarda ginekoloq müayinəsi və diaqnoz mütləq edilməlidir.
Seks zamanı ağrı üçün nə yaxşı təsir edər?
Seks zamanı ağrını azaltmaq üçün tətbiq edilən üsullar səbəbdən asılı olaraq dəyişir. Əgər ağrı hormonal dəyişikliklərlə bağlıdırsa, hormonal pozğunluqlarda seks zamanı ağrı üçün həkimin təyin etdiyi hormon tənzimləyici preparatlar, estrogen kremləri və nəmləndiricilər çox təsirlidir. Bu yanaşmalar quruluq səbəbindən seks zamanı ağrı problemini yüngülləşdirir. Eyni zamanda keyfiyyətli vajinal quruluq üçün lubrikantlar istifadə edilməsi sürtünməni azaltmaqla qısa zamanda rahatlıq təmin edir.
İnfeksiya hallarında isə ən yaxşı təsir göstərən üsul düzgün müalicədir. Cinsi yolla keçən infeksiyalar və digər iltihabi proseslər çox vaxt cinsi əlaqə zamanı yanma və ağrı yaradır və bu vəziyyət infeksiya səbəbindən cinsi əlaqə ağrısı kimi tanınır. Belə hallarda antibiotiklər, göbələk əleyhinə preparatlar və antiviral dərmanlar simptomları tamamilə aradan qaldıra bilər.
Əzələ gərginliyi ilə əlaqəli hallarda isti kompres, isti duş və pelvik masaj pelvik döşəmə əzələlərinin gərginliyini azaldır. Xüsusilə vaginizm və cinsi əlaqə qorxusu olan qadınlarda relaksasiya texnikaları və tədrici genişləndirici məşqlər böyük rahatlıq verir. Psixoloji amillər səbəbsə, psixoloji səbəblərlə seks zamanı ağrı üçün ən yaxşı təsir göstərən üsullar cinsi terapiya və psixoloji dəstəkdir. Bu terapiyalar qorxunu azaldır, cinsi əlaqə zamanı qorxu və stressi aradan qaldırır.
Münasibətlə bağlı problemlərdə isə cütlüklərdə cinsi uyğunluq problemləri üzərində işləmək, ünsiyyəti artırmaq və emosional yaxınlığı gücləndirmək ağrını əhəmiyyətli dərəcədə azaldır. Davam edən hallarda isə ginekoloq müayinəsi və diaqnoz mütləqdir, çünki ginekoloji xəstəliklər və cinsi ağrı əlaqəsi də nəzərdən qaçırılmamalıdır.
